TuQuyet.comTự Quyết
Chuyển nơi sống: lên phố, về quê, ra nước ngoài

Sống thử ở nơi mới trước khi chuyển hẳn: thiết kế ba tháng để có câu trả lời thật

Biến chuyện chuyển nơi sống thành quyết định đảo ngược được: thuê ngắn hạn, sống nhịp ngày thường, ghi nhật ký và chấm lại theo tiêu chí đã viết trước.

Woman in her thirties unpacking a small suitcase in a sparsely furnished short-term rental room in Da Lat, Lam Dong, pine trees outside the window, seen from behind

Nhiều quyết định chuyển nơi sống được đưa ra dựa trên vài chuyến đi chơi. Bạn yêu một thành phố biển sau kỳ nghỉ hè, mê một thị trấn cao nguyên sau mấy ngày Tết, rồi bắt đầu tính chuyện dọn hẳn đến. Nhưng sống ở một nơi khác rất xa với đi chơi ở nơi đó. Khách du lịch không phải đi chợ mỗi sáng, không phải đưa con đi khám lúc nửa đêm, không phải chịu mùa mưa kéo dài hay những tuần vắng khách khi mọi cửa hàng đóng sớm.

Sống thử là cách biến một quyết định khó đảo ngược thành một bước thử có thể dừng. Bài này hướng dẫn bạn thiết kế giai đoạn sống thử sao cho nó cho ra câu trả lời thật, không chỉ là một kỳ nghỉ dài hơn. Bài không đánh giá nơi nào tốt để sống và không nêu số liệu từng tỉnh; các ví dụ đều là giả định.

Vì sao đi chơi vài lần không cho bạn câu trả lời

Khi đi chơi, bạn ở trong trạng thái tốt nhất: được nghỉ, có tiền tiêu, chọn thời tiết đẹp, không có việc gấp. Mọi thứ ở nơi mới đều có lớp hào quang của sự mới lạ. Bộ não ghi lại những khoảnh khắc đẹp nhất và quên những bất tiện nhỏ. Vì vậy, “cảm giác muốn sống ở đây” sau một chuyến đi là một tín hiệu đáng chú ý, nhưng chưa đủ để làm căn cứ.

Những thứ quyết định một nơi có hợp để sống hay không thường nằm ở một ngày thứ Ba bình thường, khi không có gì đặc biệt xảy ra: đường đi làm, chỗ mua đồ dùng hằng ngày, tiếng ồn ban đêm, mạng internet, cơ sở y tế, việc tìm người sửa điện nước, thái độ của hàng xóm với người mới đến. Không chuyến đi nào cho bạn thấy những thứ đó.

Còn một lý do nữa: thời tiết và mùa. Một nơi dễ chịu vào mùa khô có thể rất khác vào mùa mưa, mùa nồm, mùa nắng nóng. Một thị trấn du lịch nhộn nhịp vào mùa cao điểm có thể vắng vẻ vào mùa thấp điểm. Nếu có thể, hãy sống thử vào mùa mà bạn nghĩ sẽ khó chịu nhất, không phải mùa đẹp nhất. Nếu bạn vẫn thấy dễ chịu trong những tuần mưa dầm hay nắng gắt nhất, khả năng cao là bạn sẽ thấy dễ chịu cả năm; còn nếu chỉ thích nơi đó khi trời đẹp, bạn đã biết thêm một điều quan trọng trước khi dọn đồ.

Thiết kế giai đoạn sống thử

Một giai đoạn sống thử tốt cần được thiết kế như một thử nghiệm: có thời gian, có điều kiện, có tiêu chí đánh giá viết trước. Dưới đây là các bước gợi ý.

  1. Chọn thời gian đủ dài để qua giai đoạn mới lạ, thường từ một đến ba tháng. Dưới hai tuần gần như chỉ là đi chơi.
  2. Chọn mùa khó nhất trong năm ở nơi đó nếu có thể, hoặc ít nhất là một mùa bình thường, tránh mùa lễ hội.
  3. Thuê chỗ ở giống với chỗ bạn sẽ ở thật: một căn nhà trong khu dân cư, không phải khách sạn ở khu trung tâm du lịch.
  4. Sống theo nhịp ngày thường: làm việc từ xa nếu được, nấu ăn, đi chợ, đi bộ quanh khu, làm những việc bạn sẽ làm hằng ngày.
  5. Trước khi đi, viết ra năm đến bảy tiêu chí quan trọng nhất và những gì được coi là “đạt” cho mỗi tiêu chí.
  6. Đặt sẵn ngày đánh giá ở cuối giai đoạn, ghi vào lịch, và quyết định ai sẽ cùng ngồi đánh giá.

Tiêu chí viết trước là phần quan trọng nhất. Nếu không có, cuối giai đoạn bạn sẽ đánh giá bằng cảm xúc của tuần cuối cùng, mà tuần cuối thường mang tâm trạng chia tay, rất dễ lệch.

Những việc nên thử làm trong thời gian sống thử

Danh sách dưới đây giúp bạn chạm vào những phần đời sống thường bị bỏ qua khi đi chơi. Không cần làm hết, chọn những gì liên quan tới gia đình bạn.

  • Đi thử quãng đường tới nơi có thể là chỗ làm hoặc trường của con vào giờ cao điểm.
  • Tìm hiểu cơ sở y tế gần nhất, và nếu có điều kiện, đi khám một bệnh nhẹ ở đó để biết quy trình.
  • Tìm một người thợ sửa chữa, một tiệm giặt, một chỗ mua thuốc mở muộn.
  • Làm việc từ xa vài ngày liền để kiểm tra mạng và tiếng ồn ban ngày.
  • Trò chuyện với người địa phương đã sống ở đó lâu và với người mới chuyển tới vài năm.
  • Tham gia một hoạt động cộng đồng: lớp học, nhóm tập thể dục buổi sáng, sinh hoạt khu phố.
  • Ghi lại chi tiêu thực tế của mỗi tuần, so với dự toán ban đầu.
  • Để ý cảm xúc của mình vào những buổi tối không có kế hoạch gì, vì đó là lúc cô đơn hiện rõ nhất.

Ghi nhật ký sống thử: viết gì để cuối kỳ còn dùng được

Viết ngắn, viết đều. Mỗi tối vài dòng là đủ. Điều quan trọng là đều đặn, để cuối kỳ bạn có bức tranh cả quãng thời gian thay vì chỉ nhớ vài ngày đáng nhớ nhất.

Ghi việc, không chỉ ghi cảm xúc. Hôm nay làm gì, mất bao lâu, có trở ngại gì. Ví dụ: đi mua thuốc mất bốn mươi phút vì tiệm gần nhất đóng cửa. Những dòng như vậy giá trị hơn “hôm nay hơi buồn”.

Chấm điểm nhẹ theo tiêu chí. Mỗi tuần, chấm lại các tiêu chí đã viết trước từ 1 đến 5. Nhìn đường đi của điểm qua các tuần sẽ cho thấy bạn đang quen dần hay càng lúc càng khó chịu.

Ghi cả những điều bất ngờ. Những thứ bạn không lường trước, tốt hoặc xấu. Chúng thường là thông tin quý nhất, vì chính chúng là những điều không bảng tính nào nghĩ tới.

Người đi cùng cũng ghi. Nếu cả gia đình sống thử, mỗi người lớn ghi riêng. Con đủ lớn có thể vẽ hoặc kể. Cuối kỳ đặt các nhật ký cạnh nhau, bạn sẽ thấy trải nghiệm của mỗi người khác nhau thế nào.

Đánh giá cuối kỳ: đọc kết quả thế nào

Ở cuối giai đoạn sống thử, kết quả thường rơi vào một trong bốn trường hợp. Bảng dưới gợi ý cách đọc và bước tiếp theo cho từng trường hợp.

Kết quảDấu hiệuBước tiếp theo gợi ý
Rõ ràng hợpĐiểm các tiêu chí tăng hoặc giữ ổn qua các tuần, cả nhà muốn ở lạiLập kế hoạch chuyển hẳn theo từng bước
Hợp nhưng có điểm nghẽnPhần lớn tốt, một hai tiêu chí kém rõ rệtTìm cách giải điểm nghẽn trước khi chuyển, hoặc chọn khu khác trong cùng vùng
Không rõĐiểm lên xuống thất thường, cảm xúc lẫn lộnCân nhắc sống thử thêm vào mùa khác, hoặc chưa chuyển vội
Rõ ràng không hợpĐiểm giảm dần, cảm giác mong được vềGhi lại bài học, tiếp tục tìm phương án khác

Trường hợp “rõ ràng không hợp” không phải là thất bại. Bạn vừa tránh được một quyết định tốn kém với chi phí nhỏ hơn rất nhiều. Đó chính là mục đích của sống thử.

Trường hợp “không rõ” là phổ biến hơn người ta nghĩ. Khi đó, đừng ép mình ra quyết định. Thêm thông tin hoặc chờ thêm thường tốt hơn là quyết theo kiểu tung đồng xu.

Khi không có điều kiện sống thử lâu

Không phải ai cũng nghỉ được một hai tháng hay làm việc từ xa. Nếu vậy, vẫn có những cách thu thông tin gần với sống thật hơn là đi chơi. Bạn có thể đi nhiều chuyến ngắn vào những mùa khác nhau, mỗi chuyến tập trung kiểm tra vài tiêu chí. Bạn có thể ở nhà người quen thay vì khách sạn để thấy nhịp sống trong khu dân cư. Bạn có thể dành một ngày đi theo đúng lịch của một ngày làm việc bình thường ở đó.

Một cách khác là hỏi chuyện có hệ thống. Tìm vài người đã chuyển tới nơi đó trong vài năm gần đây, hỏi họ cùng một bộ câu hỏi: điều gì làm họ bất ngờ nhất, điều gì khó nhất trong năm đầu, nếu được chọn lại thì có chuyển không. Ghi lại câu trả lời và để ý những điều được nhiều người nhắc tới.

Và nếu buộc phải chuyển mà không thử được, hãy giữ cho bước chuyển càng dễ đảo ngược càng tốt: thuê thay vì mua, giữ lại chỗ ở cũ hoặc nguồn thu cũ trong một thời gian, đặt mốc xem lại sau sáu tháng. Sống thử không chỉ là một giai đoạn trước khi chuyển; nó là một cách nghĩ, coi năm đầu ở nơi mới là giai đoạn còn có thể thay đổi.

Chi phí của việc sống thử và cách giữ nó ở mức nhỏ

Sống thử tốn tiền: tiền thuê chỗ ở ngắn hạn thường cao hơn thuê dài hạn tính theo tháng, chi phí đi lại, có khi phải trả song song tiền nhà ở nơi cũ. Vì vậy nhiều người bỏ qua bước này với lý do tiết kiệm. Cách nhìn đúng hơn là so chi phí sống thử với chi phí của một lần chuyển sai: chuyển đồ hai lần, phạt hợp đồng thuê, con đổi trường hai lần, công việc gián đoạn. Đặt hai khoản cạnh nhau, sống thử thường là khoản bảo hiểm rẻ.

Vẫn có cách giữ chi phí ở mức vừa phải. Bạn có thể thuê phòng trong nhà dân thay vì căn hộ dịch vụ, đi một mình trước rồi cả nhà sang sau vài tuần, chọn mùa thấp điểm khi giá thuê ngắn hạn mềm hơn, hoặc đổi nhà với một người quen đang muốn thử sống ở thành phố của bạn. Nếu công việc cho phép làm từ xa, thu nhập không bị gián đoạn và phần chi thêm chỉ còn là chênh lệch chỗ ở.

Lập một ngân sách riêng cho giai đoạn sống thử và coi nó như học phí, không phải khoản chi phát sinh. Ví dụ giả định: một gia đình đặt ngân sách bằng khoảng một tháng rưỡi chi tiêu thường ngày cho cả giai đoạn hai tháng. Khi tiêu hết ngân sách mà vẫn chưa rõ, đó cũng là thông tin: có lẽ nên dừng lại và quyết bằng những gì đã có, hoặc chờ một dịp khác.

Câu hỏi thường gặp

Sống thử bao lâu thì đủ để biết có hợp hay không?

Thường từ một đến ba tháng là đủ để qua giai đoạn mới lạ và thấy nhịp sống thật. Dưới hai tuần gần như vẫn là đi chơi. Nếu nơi đó có mùa rất khác nhau, như mùa mưa kéo dài, cân nhắc thử vào mùa khó nhất hoặc đi thêm một chuyến ngắn vào mùa đó.

Sống thử cả gia đình có con nhỏ có được không?

Được, nhưng cần tính chuyện học của con. Dịp nghỉ hè là thời điểm thuận tiện nhất. Chọn chỗ ở gần những tiện ích con cần, và để ý cảm nhận của con trong suốt thời gian đó, vì trẻ thường thể hiện qua hành vi hơn là lời nói.

Thuê chỗ ở ngắn hạn khi sống thử cần để ý gì?

Chọn chỗ ở trong khu dân cư giống nơi bạn sẽ ở thật, không phải khu du lịch. Đọc kỹ điều kiện thuê, tiền cọc, điều kiện trả sớm. Kiểm tra mạng nếu làm việc từ xa. Hỏi hàng xóm hoặc chủ nhà về tiếng ồn, an ninh, ngập nước khi mưa.

Sống thử thấy thích nhưng người nhà không thích thì sao?

Đó là thông tin quan trọng, không nên gạt đi. Đọc nhật ký của từng người để hiểu họ không thích điều gì cụ thể. Có thể đó là điều giải được, như chọn khu khác, có thể không. Một quyết định chuyển nơi sống cần sự đồng thuận của những người sẽ cùng sống ở đó.

Có nên sống thử khi đã gần như chắc chắn muốn chuyển?

Vẫn nên, nếu điều kiện cho phép. Khi đã gần chắc chắn, giai đoạn sống thử giúp bạn chuẩn bị tốt hơn: biết khu nào hợp, cần mang theo gì, ai có thể giúp đỡ. Và đôi khi nó phát hiện ra một điểm nghẽn mà bạn chưa nghĩ tới, giúp bạn tránh một sai lầm tốn kém.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138